Egyptologie voor iedereen

Auteur: Nicky Pagina 2 van 29

Online events in het najaar

Ondanks dat er steeds meer mogelijk is zijn er nog genoeg online lezingen, cursussen en congressen bij te wonen. Ze staan hier voor je verzameld:

14 september, 18.00 uur

Camp life at Balat (Dakhla Oasis) – the Sheikh Muftah site
Dr. Clara Jeuthe (DAI Cairo)

The excavations of the archaeological mission of the IFAO in Balat (Dakhla Oasis) uncovered a large residential camp area of the so-called Sheikh Muftah Group, the indigenous population of the oasis. Dating from the early 4th Dynasty (ca. 2600 BC), these camps were only briefly but intensively occupied. Revealing for the first time a well preserved intra-site stratigraphy with hitherto unknown dwelling features, the excavation results provide in-depth insights into the camp life of a non-sedentary group in a time, when Egyptian Pharaonic settlement activities were just beginning to be evident in archaeological data. Thus, the data gathered offers not only hints about tool and food production for example; they also contribute to the discussions about non-sedentary groups in the Western Desert and the transcultural exchange between the Sheikh Muftah community in Balat and the Egyptian Pharaonic population.

Zoom link

15 – 17 september

The Egypt Centre
Zoom conference to mark fifty years since part of the Wellcome Collection arrived to Swansea University

On the 17th September 1971, ninety-two crates consisting of some 4,500 objects (mainly Egyptian) arrived to Swansea University. This was part of dispersal of the Egyptian material at the Wellcome Collection, which probably amassed somewhere in the region of 20,000 objects. To mark the fiftieth anniversary of this event, the Egypt Centre will be hosting a free three-day Zoom (Webinar) conference. The conference will focus on Wellcome’s Egyptian and Sudanese collections, which were dispersed to numerous institutions following his death in 1936. It will feature talks and virtual handling sessions/tours by curators, collections managers, and researchers associated with the Wellcome material.


16 september, 19.00 uur

From Avon to Nile: The adventurous life of Amelia Edwards
Dr. Margaret Jones

As a best-selling novelist, and a bold and witty travel writer, Amelia Edwards was a household name. At age 50, inspired by a Nile journey from Cairo to Upper Egypt, she embarked on a new career to promote archaeology and conservation. She co-founded the Egypt Exploration Fund and packed lecture halls on both sides of the Atlantic. She brought to vivid life the bygone world of Ancient Egypt; often using her talks to subtly promote women’s rights.


23 september, 12.00 uur

Conservation of Theban Tomb Paintings: A Tale of Two Tombs
Bianca Madden

This talk will look at the purpose and context of conservation work in the tombs of the Theban Necropolis, the most common deterioration factors found and treatment approaches. Two tombs will be used as examples, the American Research Centre in Egypt’s project at the Tomb of Menna (TT69), and the 16-year conservation and research project at the Tomb Chapel of Sennefer (TT96A) by the Belgian Archaeological Mission in the Theban Necropolis by the Université de Liège and Université libre de Bruxelles. Bianca will discuss conservation approaches, ethics, the materiality of the tombs, as well as the specific technical challenges of each project.


Vanaf 23 september

Textiles and Ancient Egypt
Dr. Carolyn Graves-Brown

Interactieve zoom cursus
10 x donderdag van 16-18 uur

Ancient Egyptian textiles appear in museums all across the world, from mummy wrappings to diaphanous flowing white robes and even colourful early medieval garments, but how much do we really know about them?


28 september, 18.30 uur

New Discoveries in the Middle Kingdom Royal Necropolis at South Abydos
Dr. Josef Wegner

Recent excavations at South Abydos have revealed a royal cemetery dating to 1850-1600 BC. Initiated by Senwosret III in the 12th Dynasty, the necropolis of ‘Anubis Mountain’ continued to be used by subsequent kings of the 13th Dynasty and Second Intermediate Period. The lecture will look at work on the 12 known tombs. These include the tombs of Senwosret III, Seneb-Kay and those attributed to the brother-kings Neferhotep I, Sobekhotep IV and Sahathor. Many questions remain and the lecture will delve into the mysteries about this necropolis and the pharaohs buried there.


30 september, 10.00 uur

What does it mean to be ‘sad’ in Ancient Egypt?
Madeline Jenkins

The nature, function and universality of emotions has recently been contested. Rather than assuming that emotions are universal, the social constructionist position on emotions argues that emotions are, to an extent, constructed by the cultural and temporal contexts in which they are evoked. Against this background, this paper examines the usage of a single ancient Egyptian lexeme belonging to the ‘sadness’ semantic field, namely ı͗nd to first arrive at a precise meaning of the lexeme before exploring how the emotion concept(s) denoted by ı͗nd could have been rendered linguistically. Key concepts from the History of Emotions approach are employed to frame the analysis. To conclude, this paper compares the emotion concept(s) denoted by ı͗nd with the anglophone emotion concept of ‘sadness’.

Meer informatie

30 september – 1 oktober

EES Delta Survey Conference & Workshop

The Delta Survey Conference and Workshop is a biannual event bringing together researchers working in the Egyptian Delta. It is supported by the EES Delta Survey project and run in collaboration with a host institution and always in partnership with the Ministry of Tourism and Antiquities.

Meer informatie en aanmelden

4 oktober, 18.00 uur

High-status burials in the Napatan Period: cultural interactions between Egypt and Nubia
Dr. John Taylor (British Museum)

The burials of the Napatan royal families are notable for their adoption of Egyptian mortuary practices, iconography and texts. The appearance of closely comparable features in Egyptian burials at the same period raises important questions about the transmission of ideas. This lecture examines evidence from both regions and considers the Napatans’ role both as instigators and recipients of change in the mechanics of providing for the dead.


13 oktober, 14.00 uur

Mrs Goodison’s Egyptology Collection
Dr. Jo Backhouse

Local lady Mrs Anne Goodison was a collector of Egyptology during the 19th century. Records simply record her as an amateur Egyptologist and a student of hieroglyphics. As she was a collector and buyer rather than an excavator, very little is recorded of her. This description however, does not do justice to the fantastic collection that she put together which is now on display at The Atkinson. Jo Backhouse will be discussing what we do know about Mrs Goodison and also taking a look at some of the key pieces from the collection.


14 oktober, 19.30 uur

Tombe met uitzicht: Landschap en klimaat in het oude Egypte
Nicky van de Beek

Gratis voor studenten en donateurs van Huis van Horus, anders €5

De grafwanden van Oudegyptische tombes staan vol met landschappen: woestijnen waarin gejaagd wordt met honden, moerasscènes met de grafeigenaar vissend in een woud van papyrus, herders die hun kuddes laten grazen tussen het struikgewas en zorgvuldig vormgegeven tuinen. Vooral de Ouderijks grafscènes laten een wereld zien die niet meer bestaat: water waarin nijlpaarden en krokodillen elkaar bevechten, een woestijn krioelend van gazelles, oryxen en ibexen. Was dit wishful thinking of zag het landschap er echt zo anders uit dan nu? Welke rol speelde de jaarlijkse Nijloverstroming? En wat ging er mis aan het einde van het Oude Rijk?

Ook tijdens het Nieuwe Rijk horen we over ontypisch Egyptisch weer: graffiti in de Thebaanse heuvels spreken over ‘het neerkomen van water uit de hemel’. De Vallei der Koningen had te maken met flash floods. En in westelijke Thebe werden grote tempels, paleizen en kunstmatige meren aangelegd in een gebied waar nu de woestijn heerst. Hoe gingen de Oude Egyptenaren om met klimaatverandering en wat kunnen we hier vandaag de dag van leren?


19 oktober, 14.00 uur

Layer by Layer: the Manufacture of Graeco-Roman Funerary Masks
Marie Vandenbeusch

This talk will approach Ptolemaic cartonnage masks from a manufacturing point of view. These funerary artefacts were produced by layering textiles – or reused papyrus sheets – with plaster and glue. Despite the use of the same basic components, the process of manufacture could vary depending on shape, size, time and place. We will try to clarify the production methods and the different phases of manufacture, as well as contextualise a group of masks curated by the British Museum. To provide a better understanding of their production, we will examine these masks layer by layer, using different imagery techniques, such as X-ray, CT and surface scanning. We will consider the use of a mould to shape the face from inside, the layering of textile, the application of gesso to strengthen the mask or to sculpt features, and finally the decorative layer of paints and gilding.


28 oktober, 14.50 uur

Extraordinary bodies: What do Egyptian statues do?
Professor Elizabeth Frood

Kosten: £5

In this lecture I discuss the composition of temple statues, and the questions they raise in terms of personhood, performance, and material presence. I take a case study approach, examining in particular a small group of late 18th and early 19th Dynasty statues which seemingly defy convention, presenting their owners as shabtis, including one that shows its high-ranking owner as a miller. Why these forms in temples?


2 november, 14.00 uur

Tiny Egypt: Ancient Egypt through a macro lens
Julia Thorne

Tiny Egypt is a photographic project that takes a closer look at the more diminutive artefacts from Ancient Egypt and explores their beauty that’s often too small for the naked eye. In this talk, Julia will take you on a tour of her favourite images of artefacts from Manchester Museum, The Garstang Museum of Archaeology, and Bolton Libraries and Museum to show you how she uses macro photography and focus stacking to create stunning images. You’ll also hear about other techniques, such as dramatic lighting and lightboxes, to produce images that have been featured in exhibitions such as the Garstang Museum’s Book of the Dead: Passport through the Underworld and Manchester Museum’s globally touring Golden Mummies of Egypt.


20 november, 15.00 uur

From Saqqara to Leiden: The journey of the tomb chapel of Hetepherakhet
Nicky van de Beek

£3 tot £6

The offering chapel of Hetepherakhty was once part of a mastaba tomb in the desert of Saqqara. It dates back to the fifth dynasty, when kings built pyramid complexes and sun temples scattered around the Memphite necropolis. Hetepherakhty held titles of a judicial nature, but as a priest he was also connected to the cult of former kings. His modest sized offering chapel is decorated with high quality relief decoration. It shows him spearfishing in the marshes, inspecting agricultural activities and enjoying a funeral meal. He is surrounded by scenes of fishing, fowling, baking and brewing, as well as preparations for his funeral. The tomb was excavated by Auguste Mariette in the1860s, when a different stance was held with regard to antiquities than nowadays. How did the tomb chapel end up in a museum in Leiden? What happened during its long museum history? And how can it be studied using modern technology?

Meer informatie

Parades vroeger en nu

In april van dit jaar werd in Egypte een parade gehouden toen de mummies van het Egyptisch Museum aan het Tahrirplein met veel bombast naar het nieuwe Nationale Museum van de Egyptische Beschaving werden getransporteerd. In praalwagens werden de sarcofagen vervoerd, onder begeleiding van zang, dans en militair vertoon.

Ook de 42 meter lange zonneboot van koning Choefoe (Cheops) is onlangs op speciaal transport naar het Grand Egyptian Museum in Giza gegaan. De reis van 7,5 km duurde maar liefst 10 uur. De zonneboot bevond zich altijd in een apart museumgebouw naast de Grote Piramide, maar zal nu een plek vinden in de enorme hallen van het GEM.

De zorgvuldig geënsceneerde parades en gedoseerde berichtgeving rond archeologische ontdekkingen in Egypte moeten de toeristische sector een boost geven. Tien jaar geleden was er de Arabische Lente, nu de verwikkelingen rond COVID waardoor toeristen wegblijven.

Parades in de Oudheid

Ook in het Oude Egypte was men al dol op parades. Tijdens het jaarlijkse Opetfeest (heb ipet) werden beelden van Amon, Moet en Chonsoe op ceremoniële barken (boten) rondgedragen door priesters. Hiermee werd het heilige huwelijk tussen de goden Amon en Moet gevierd. Het festival vond plaats in de tweede maand van het Akhet-seizoen en kon wel 24 dagen duren.

Het feest wordt voor het eerst vermeld in de tijd van Hatsjepsoet, die afbeeldingen ervan liet opnemen op haar Rode Kapel in Karnak. Op de heenweg van Karnak naar Luxor werd de bark van Amon over land vervoerd langs zes barkschrijnen. De terugweg ging over water, gesleept door de koninklijke boot.

Processie met de bark van Amon zoals afgebeeld op de Rode Kapel
University of Memphis)

Op de wanden van de Luxortempel heeft Toetanchamon ook de hymnen aangebracht die tijdens het feest werden gezonden:

O Amon, heer van de tronen van de Beide Landen, moge u eeuwig leven!
Een drinkplaats is uitgehouwen, de hemel is teruggevouwen op het zuiden,
een drinkplaats is uitgehouwen, de hemel is teruggevouwen op het noorden,
mogen de zeelieden van Toetanchamon drinken.

Het ziet ernaar uit dat er veel werd gezongen, gedanst en gedronken tijdens het festival. Zo ook tijdens het Mooie Dalfeest, waarbij de god Amon (in de vorm van zijn tempelbeeld) een bezoek bracht aan de dodentempels van Mentoehotep II en later Hatsjepsoet in Deir el-Bahari op de westoever van de Nijl. Ook de bevolking kreeg hierbij een kans om een glimp van het godenbeeld op te vangen, en nam de gelegenheid te baat om zich mooi te kleden en de nacht door te brengen bij de graven van overleden familieleden. Ook hierbij mocht alcohol niet ontbreken.

Kunstenaarsimpressie van het Opet-festival (© Balage Balogh)

Een deel van het Opet-festival vond plaats op de processieweg tussen de tempels van Karnak en Luxor (de el-Kebash weg). De laatste jaren is deze weg vrijgelegd (waardoor o.a. woonhuizen hebben moeten wijken) waarbij veel van de oorspronkelijk sfinxenlaan is teruggevonden. De 2,7 km lange weg zal in de herfst worden geopend. In een moderne weergave van het Opetfeest zullen ‘priesters’ beelden van Amon, Moet en Chonsoe over de weg dragen. Ook de moderne Egyptenaren hebben de smaak van parades te pakken!

Sfinxenlaan tussen Karnak en Luxor

Nieuwe ontdekkingen

Gezonken schip

Onderwaterarcheologen hebben een militair schip ontdekt in de verzonken stad van Thonis-Heracleion. Ooit was dit Egypte’s grootste zeehaven, nog voor de stichting van de stad Alexandrië door Alexander de Grote in 331 v.Chr. De stad ging ten onder door aardbevingen en vloedgolven. In 2001 werden de resten teruggevonden in Abu Qir bij Alexandrië. De stad wordt opgegraven door een Egyptisch-Frans team.

Het schip zelf zonk waarschijnlijk toen de nabijgelegen tempel van Amon instortte in de tweede eeuw v.Chr. Het is 25 meter lang, met roeiriemen en een groot zeil, gebouwd volgens klassiek recept maar met Egyptische kenmerken. Grieken vestigden zich in Thonis-Heracleion om handel te drijven, en bouwden hun eigen heiligdommen bij de tempel van Amon. De overblijfselen van deze verschillende godshuizen werden door elkaar gevonden.

Bron: Reuters


Een andere havenstad wordt opgegraven door een Pools team van archeologen. In Marea aan het Mariout-meer ten zuiden van Alexandrië is een heel nieuw stadsdeel blootgelegd. De stad werd gesticht tijdens de 25e dynastie (ca. 700 v.Chr.) en was een populaire bestemming voor Christelijke pelgrims. Al in 1866 werd de stad herontdekt.

Tegenwoordig gebruikt men non-invasieve (remote sensing) technieken om de bodem te onderzoeken. Hierdoor is een nieuw stadsdeel ontdekt van 13 hectare met rijtjeshuizen en veranda’s. Pelgrims deden de stad aan op weg naar Abu Mena, waar de koptische heilige Menas van Alexandrië lag begraven. Hier werden onder andere flesjes met heilig water verkocht die over het hele Mediterrane gebied zijn teruggevonden.

Bronnen: Archeologie Online | Antiquity


In het UMC in Amsterdam zijn dertien dierenmummies gescand. Deze zijn afkomstig uit de collectie van het Allard Pierson Museum. De krokodil, vissen, vogels, katten, muis en mestkever werden in processie naar de afdeling radiologie gebracht, waar ze werden onderworpen aan hoge resolutie CT-scans.

De meeste van deze dieren bevonden zich in de verzameling van Haagse bankier Constant Lunsingh-Scheurleer, die aan de basis stond van de Amsterdamse collectie. De krokodil bevond zich lange tijd in Engeland. De dieren werden in de eeuwen voor Christus vereerd maar ook gefokt om te worden verwerkt tot mummie, een lucratieve pelgrimshandel.

Door het bestuderen van krokodillenmummie-DNA was Egyptologe Salima Ikram er al achter gekomen dat er meerdere soorten in de Nijl hebben gezwommen (de Crocodylus suchus en Crocodylus niloticus). Behalve dat het heel leuk is om dierenmummies door te lichten, draagt het ook bij aan onderzoek naar uitgestorven en bedreigde soorten.

Bron: Parool


Op de TEFAF-beurs in Maastricht is een Egyptisch beeldje onderschept dat illegaal het land moet hebben verlaten. Het gaat om een beeldje van de Ouderijks priester Nikauptah. De priester draagt een korte kilt, zijn naam staat op de zijkant.

Het Ministerie van Oudheden heeft het beeldje in samenwerking met de Egyptische ambassade in Den Haag gerepatrieerd. Het zou illegaal zijn opgegraven en was niet bekend bij enig museum of archeologische site in Egypte. Het is waarschijnlijk uit Saqqara afkomstig, aldus directeur Abdel-Gawad van de Recovered Antiquities Administration.

Bron: Ahram

Pagina 2 van 29

Mogelijk gemaakt door WordPress & Thema gemaakt door Anders Norén